Ponad 200 stron w nowym numerze »

MILMAG - Magazyn MilitarnyX-59 dla NASA - MILMAG - Magazyn Militarny

X-59 dla NASA

17 grudnia w zakładach Skunk Works w kalifornijskim Palmdale, należących do spółki Lockheed Martin, rozpoczęto montaż końcowy ponaddźwiękowego samolotu doświadczalnego X-59 QueSST (Quiet Supersonic Transport).

X-59 będzie pierwszym eksperymentalnym samolotem załogowym testowanym przez NASA od około 20 lat, gdy dokonano oblotów zbudowanego w skali samolotu McDonnell Douglas/Boeing X-36 (Tailless Fighter Agility Research Aircraft) i Boeing X-53 (Active Aeroelastic Wing) na bazie F/A-18 Hornet

Samolot powstaje na zlecenie Narodowej Agencji Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej NASA. Celem inicjatywy jest opracowanie technologii tzw. cichego gromu dźwiękowego (soft thump) dla samolotów ponaddźwiękowych mających wykonywać loty nad terenami zaludnionymi.

O pracach przygotowawczych do montażu końcowego poinformowano 9 października, a pierwsze elementy samolotu dostarczono do Palmdale jeszcze w listopadzie 2018. Montaż nie mógł się jednak rozpocząć bez pozytywnej decyzji kierownictwa NASA. Decyzja o rozpoczęciu montażu zapadła po pozytywnym zakończeniu fazy KDP-D (Key Decision Point-D). Pod koniec 2020 ma nastąpić zgoda na oblot, który wstępnie zaplanowano na 2021.

Współpraca NASA z Lockheed Martin Aeronautics w ramach projektu Low Boom Flight Demonstrator (LBFD), będącego częścią Integrated Aviation Systems Program, rozpoczęła się w lutym 2016. Model o wymiarach 2,45 x 1,83 m (8 x 6 stóp) był testowany w tunelu aerodynamicznym w jednym z trzech ośrodków Centrum Badawczym im. Johna H. Glenna w Cleveland w stanie Ohio. 23 czerwca 2017 zakończono fazę wstępnego przeglądu projektu (Preliminary Design Review, PDR). Budowa samolotu odbywa się na podstawie umowy o wartości 247,5 mln USD (945,72 mln zł), którą podpisano 3 kwietnia 2018.

X-59 zostanie wyposażony w kabinę XVS (eXternal Visibility System), która w sierpniu 2019 była testowana na samolocie Beechcraft King Air UC-12B. Zabudowa w X-59 nastąpi pod koniec 2020. Takie rozwiązanie wynika z konstrukcji przedniej części samolotu, gdyż pilot nie będzie miał do dyspozycji klasycznej owiewki do obserwacji pola widzenia z przodu. Kabina znajdzie się wewnątrz kadłuba, za wydłużoną sekcją dziobową statku. Na zewnątrz zostaną zamontowane kamery 4K i inne czujniki, które będą przesyłać obraz i inne dane na wyświetlacz wysokiej rozdzielczości w kabinie.

Analiza
Wcześniej NASA współpracowała z Agencją Zaawansowanych Projektów Badawczych w Obszarze Obronności DARPA (Defense Advanced Research Projects Agency) w ramach projektu badawczego Quiet Supersonic Aircraft. Jego realizacją miał być eksperymentalny samolot Gulfstream X-54A napędzany dwoma silnika turboodrzutowymi Rolls-Royce Tay 651 o ciągu 69 kN każdy. 

Obecnie badania dotyczące technologii cichego gromu dźwiękowego mają pomóc NASA  w rozwoju cywilnego lotnictwa transportowego i pasażerskiego wysokich prędkości.

Co ciekawe, w 2016 amerykańska spółka Boom Technologies ogłosiła plany budowy 40-osobowego samolotu pasażerskiego, który miał być zdolny do lotu z prędkością Ma2,2 na pułapie 18 300 m. Przy projekcie zostali zaangażowani inżynierowie, którzy wcześniej pracowali dla spółek Boeing, Eclipse, Gulfstream, Pratt & Whitney oraz Skunk Works. Oblot prototypu został zapowiedziany na koniec 2017, jednak dotąd nie nastąpił.

Strona wykorzystuje pliki cookie. Dowiedz się w jakim celu. PRZECZYTAJ