Przejdź do serwisu tematycznego

Trendy w sprzedaży uzbrojenia od 2015

Sztokholmski Międzynarodowy Instytut Badań nad Pokojem (SIPRI) opublikował raport dotyczący światowych trendów w sprzedaży uzbrojenia w l. 2015-2019. Wskazano w nim m.in., że obrót sprzętem wojskowym na międzynarodowych rynkach we wskazanym okresie wzrósł o 5,5% w stosunku do l. 2010-2014 i aż o 20% wobec l. 2005-2009.

Sztokholmski Międzynarodowy Instytut Badań nad Pokojem (SIPRI) opublikował raport dotyczący światowych trendów w sprzedaży uzbrojenia w l. 2015-2019. Wskazano w nim m.in., że obrót sprzętem wojskowym na międzynarodowych rynkach we wskazanym okresie wzrósł o 5,5% w stosunku do l. 2010-2014 i aż o 20% wobec l. 2005-2009.

Największymi eksporterami uzbrojenia w badanym okresie były: USA, Rosja, Francja, Niemcy i ChRL, a importerami – Arabia Saudyjska, Indie, Egipt, Australia i ChRL. W porównaniu z poprzednim okresem największy przyrost importu zanotowały regiony Bliskiego Wschodu (+61%) i Europa (+3,2%), a ogólny spadek nastąpił w Afryce (-16%), obu Amerykach (-40%), Azji i Oceanii (-7,9%).

Najwięksi eksporterzy uzbrojenia


Zmiany w trendzie eksportu uzbrojenia w l. 2015-2019 w odniesieniu do okresu 2010-2014 / Grafika: SIPRI

W l. 2015-2019 USA wyeksportowały uzbrojenie do 96 państw. Sprzedaż wzrosła o 23% pomiędzy okresami 2010-2014 a 2015-2019 (udział USA w globalnym eksporcie wzrósł w tym czasie z 31 do 36%). Ponad połowa amerykańskiej broni (51%) trafiła na Bliski Wschód. W porównaniu z pierwszą połową l. 2010. Odnotowano w tym przypadku wzrost o 79%. Największym odbiorcą amerykańskiego uzbrojenia w l. 2015-2019 była Arabia Saudyjska, do której trafiła 1/4 wyeksportowanego przez USA sprzętu wojskowego (wzrost z poziomu 7,4%).

Kolejnym ważnym odbiorcą amerykańskiego sprzętu wojskowego były państwa Azji i Oceanii. Region ten odpowiadał za aż 30% amerykańskiego eksportu. Co ciekawe, wartość ta była niższa o 20% w porównaniu z poprzednim badanym okresem. Na wynik ten wpłynął spadek wartości zamówień ze strony głównych partnerów USA w regionie, w tym Indii (-51%), Pakistanu (-92% – w wyniku embarga administracji Trumpa), Singapuru (-60%), Republiki Korei (-34%) i Republiki Chińskiej (-38%).

Sprzedaż do Europy stanowiła jedynie 14% amerykańskiego eksportu. Pomimo tego udało się jednak odnotować wzrost aż o 45% w porównaniu z poprzednim okresem. Eksport uzbrojenia do Afryki i obu Ameryk zmalał w l. 2015-2019 o 10% i 20%.

Eksport rosyjskiego uzbrojenia w l. 2015-2019 stanowił 21% światowego rynku. Wartość ta była niższa o 18% w porównaniu do l. 2010-2014. W badanym okresie rosyjski sprzęt wojskowy trafił do 47 państw, w tym do Indii. New Delhi odpowiadało za 1/4 rosyjskiego eksportu. Co ciekawe, w porównaniu z poprzednim badanym okresem zanotowano na tym polu spadek aż o 47%. Kolejnymi importerami rosyjskiego uzbrojenia były ChRL i Algierii, które razem odpowiadały za ok. 30% rosyjskiego eksportu.

W ujęciu regionalnym 57% sprzętu wojskowego eksportowanego z Rosji trafiło do państw Azji i Oceanii. Na dalszych miejscach uplasowały się: Bliski Wschód (19%), Afryka (17%), Europa (5,7%) i obie Ameryki (0,8%). Rosyjski eksport na Bliski Wschód wzrósł o 30% w l. 2010-2014 w stosunku do l. 2015-2019. W ostatnich latach głównymi odbiorcami uzbrojenia z Rosji były Egipt i Irak (odpowiednio 49% i 29%), notując przy tym skokowy wzrost w porównaniu z poprzednim okresem o – odpowiednio – 212% i 191%. Co ciekawe, pomimo rosyjskiego zaangażowania militarnego i politycznego w Syrii, sprzedaż uzbrojenia do tego państw zmalała o 87% i odpowiadała jedynie 3,9% eksportu na Bliski Wschód oraz 0,7% całego uzbrojenia sprzedanego za granicę.

W omawianym okresie eksport uzbrojenia z Unii Europejskiej odpowiadał 26% światowej wartości, co stanowi wzrost o 9% w porównaniu do l. 2010-2014. Największymi producentami uzbrojenia w UE były: Francja, Niemcy, Wielka Brytania i Włochy, które wygenerowały aż 23% światowego eksportu. Jest to wzrost o 20% w porównaniu z poprzednim okresem.


Zestawienie największych eksporterów uzbrojenia na świecie w l. 2015-2019 / Grafika: SIPRI

Największy wzrost, bo aż o 72%, zanotowała Francja. Jest to olbrzymi sukces, zwłaszcza po spadku o 31% pomiędzy l. 2005-2009 a 2010-2014. Największymi odbiorcami francuskiego uzbrojenia był państwa Bliskiego Wschodu – zanotowano wzrost o 363% pomiędzy l. 2010-2014 a 2015-2019.

W omawianym okresie Francja sprzedała broń do 75 państw, w tym do Egiptu, Kataru i Indii (łącznie 54% francuskiego eksportu). Około 1/4 wartości zamówień z tej trójki dotyczyła wielozadaniowych samolotów bojowych Dassault Rafale. Francja sprzedała także okręty podwodne typu Scorpène do Brazylii i Indii oraz nawodne do Egiptu, Malezji i Zjednoczonych Emiratów Arabskich.

Niemiecki eksport stanowił 5,8% światowej sprzedaży w badanym okresie i był o 17% wyższy, niż w l. 2010-2014. Niemcy eksportowały swoje uzbrojenie do Azji i Oceanii (ok. 30%), Europy (26%), na Bliski Wschód (24%), do obu Ameryk (11%) i Afryki (8,3%). W l. 2015-2019 niemiecki przemysł zbrojeniowy dostarczył m.in. okręty podwodne typów 206, 209, 212 i 214 do Republiki Korei (4 jednostki), Egiptu i Grecji (po 3), Kolumbii i Włoch (po 2) i Izraela (1). W ogólnym zestawieniu dostawy te stanowiły 39% niemieckiego eksportu broni w badanym okresie.

W l. 2015-2019 Wielka Brytania zajęła 6. miejsce pod względem eksportu uzbrojenia na świecie, odpowiadając za 3,7% globalnej sprzedaży. W porównaniu do l. 2010-2014 brytyjski eksport spadł o 15%. Przyczynił się do tego spadek zamówień z Arabii Saudyjskiej, Indii i USA.

Wśród 10 największych eksporterów broni w l. 2015-2019 znalazły się trzy państwa spoza Europy i obu Ameryk: ChRL, Izrael i Republika Korei. Chiny zajęły piąte miejsce, co stanowiło 5,5% światowego eksportu. Po wzroście o 133% pomiędzy l. 2005-2009 i 2010-2014, chiński eksport zanotował jedynie wzrost o 6,3% w okresie 2010-2014 i 2015-2019. W ostatnich latach największymi odbiorcami chińskiego uzbrojenia były państwa Azji i Oceanii (74%), Afryki (16% ) Bliskiego Wschodu (6,7%). Wzrosła także liczba odbiorców – z 40 do 53 państw. Głównym był Pakistan (35% chińskiego eksportu).

Izrael uplasował się na ósmej pozycji pod względem wielkości eksportu broni w l. 2015-2019, co stanowiło 3% światowej sprzedaży. Zanotowano w tym okresie wzrost aż o 77% w porównaniu z poprzednim okresem. Z kolei Republika Korei zajęła 10. miejsce z 2,1% udziałem i wzrostem eksportu aż o 143%. Liczba odbiorców południowokoreańskiego uzbrojenia wzrosła z 7 do 17. Połowa wartości eksportu trafiła do państw Azji i Oceanii. Kolejnymi odbiorcami były państwa Europy (24%) i Bliskiego Wschodu (17%). Najwięcej broni trafiło do Wielkiej Brytanii (17% całego eksportu z Korei).

Najwięksi importerzy uzbrojenia


Zmiany w trendzie importu uzbrojenia w l. 2015-2019 w porównaniu do l. 2010-2014 / Grafika: SIPRI

W l. 2015-2019 uzbrojenie z zagranicy zakupiło 160 państw świata. Pięciu największych importerów: Arabia Saudyjska, Indie, Egipt, Australia i ChRL – odpowiadało za 36% światowego importu. W ujęciu regionalnym państwa Azji i Oceanii wypracowały 41% światowego importu. Na dalszych miejscach uplasowały się: Bliski Wschód (35%), Europa (11%), Afryka (7,2%) i obie Ameryki (5,2%).

W badanym okresie import do Afryki spadł o 16%. Największymi dostawcami uzbrojenia pozostali: Rosja (49%), USA (14%) i ChRL (13%). Aż 74% broni trafiło do państw północnej Afryki. Za 79% tej wartości odpowiadała sama tylko Algieria. Dzięki temu kraj ten zajął 6. miejsce wśród największych importerów uzbrojenia na świecie. Rosja odpowiadała za aż 2/3 importu algierskiego uzbrojenia. Na pozostałych miejscach uplasowały wśród dostawców uzbrojenia uplasowały się ChRL (13%) i Niemczech (11%).

Udział państw Afryki Subsaharyjskiej w całości importu na kontynent stanowił 26% i był niższy o 49% w porównaniu do poprzedniego okresu. Także w tym przypadku największy udział w rynku miała Rosja (36%). Dalej znalazły się: ChRL (19%) i Francja (7,6%). Najwięcej broni w tej części Afryki trafiło do Angoli, Nigerii, Sudanu, Senegalu i Zambii.


Zestawienie największych importerów uzbrojenia na świecie w l. 2015-2019

Import uzbrojenia do Azji i Oceanii spadł w badanym okresie o 7,4%. Pomimo tego, aż czterech z dziesięciu największych importerów uzbrojenia w. l. 2015-2019 pochodzi z tego regiony. Są to: Indie, Australia, ChRL i Republika Korei. Największymi dostawcami były Rosja (29%), USA (27%) i ChRL (10%). W omawianym okresie import broni w Indiach i Pakistanie spadł o odpowiednio 32% i 39%. Największym dostawcą uzbrojenia dla Indii była Rosja. Na drugiej miejsca awansowały USA.

Chiński import broni odpowiadał za 4,3% światowego rynku. Pekin był największym importerem w regionie Azji Wschodniej. Najwięcej sprzętu chińskim siłom zbrojnym dostarczyła Rosja. Zakupy dotyczyły głównie systemów obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej, samolotów bojowych i zespołów napędowych do nich.

Spadek importu w badanym okresie zanotowała z kolei Republika Chińska – aż o 41% – i to pomimo wydanej w ostatnich latach zgody rządu USA na sprzedaż temu państwu 66 wielozadaniowych samolotów bojowych F-16C/D Block 70 i 108 czołgów podstawowych M1A2T Abrams. Japonia zanotowała wzrost importu broni o 72% (głównie z USA).

Państwa Bliskiego Wschodu zanotowały wzrost importu uzbrojenia o 61%. Największym klientem na światowych rynkach była Arabia Saudyjska (35%). Na dalszych miejsce uplasowały się: Egipt (16%), Zjednoczone Emiraty Arabskie (9,7%), Irak (9,7%) i Katar (9,6%). Głównymi dostawcami uzbrojenia były: USA (53%), Francja (12%) i Rosja (11%). Największy procentowy wzrost importu odnotował Katar (631%). Arabia Saudyjska zanotowała wzrost importu o 130%, co uplasowało ją na pierwszym miejscu wśród importerów na świecie (12% światowego rynku). Najwięcej uzbrojenia dostarczyły Rijadowi USA (73%) i Wielka Brytania (13%).


Trendy w sprzedaży uzbrojenia na świecie w l. 1980 – 2019 / Grafika: SIPRI

Import broni do Europy wzrósł jedynie o 3,2% i stanowił 11% światowego rynku. Największymi dostawcami były USA (41%), Niemcy (14%) i Rosja (10%). Co ciekawe, w poprzednich okresach notowano systematyczne spadki. Niedawny wzrost można częściowo tłumaczyć konfliktem na wschodzie Ukrainy.

W regionie Ameryki Środkowej i Karaibów import uzbrojenia wzrósł o 23%. Liderem w tym zestawieniu był Meksyk (70% ogólnej wartości). Ponadto, Meksyk odnotował też wzrost importu o 17% w porównaniu z poprzednim badanym okresem.

W tym samym czasie o 59% zmalał import uzbrojenia do Ameryki Południowej. Największym odbiorcą była Brazylia (31% całego regionu). Z kolei spadek aż o 88% w porównaniu z poprzednim okresem zanotowała Wenezuela, na co duży wpływ miał kryzys gospodarczy w tym państwie.

Sprawdź podobne tematy, które mogą Cię zainteresować

Plany modernizacji Sił Powietrznych w Sejmie

13 kwietnia na posiedzeniu Sejmowej Komisji Obrony Narodowej (SKON), sekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej Wojciech Skurkiewicz poinformował posłów o postępach i planach modernizacji technicznej

Naddźwiękowy bezzałogowy Arrow z Singapuru

Singapurska spółka Kelley Aerospace kilka miesięcy temu zaskoczyła świat prezentując swój nowy lotniczy program – bojowy samolot bezzałogowy mogący osiągać…

X